Bij het Nationaal Monument MH17

Het gemis blijft

17 juli 2014 werd de MH17 uit de lucht geschoten. Ria van der Steen (50) verloor haar ouders, die samen met hun 2 kleinkinderen en 294 anderen in het vliegtuig zaten. Hoe blijft zij als nabestaande overeind na zo’n immens verlies?

Mijn laatste herinneringen aan mijn vader en mijn stiefmoeder, die ik als mijn moeder beschouw, zijn van vlak voor de fatale dag. Mijn man Jan en ik waren een weekend bij ze op bezoek in Limburg, waar ze woonden. Mijn (stief)moeder en ik hebben gezellig gewinkeld en ’s avonds dronken we met z’n allen een biertje op het terras. Het is fijn dat ik inmiddels aan zulke herinneringen kan denken zonder dat het pijn doet. Het heeft wel 2 jaar geduurd voordat het zover was. 

Hechte band

De band met mijn ouders is altijd ontzettend hecht geweest. Toen zij 15 jaar geleden verhuisden naar Limburg, zijn mijn man en ik in hun huis gaan wonen in Voorschoten. Een woning die mijn vader destijds eigenhandig heeft verbouwd. Het voelt nu dan ook extra bijzonder om nog steeds in dit huis te wonen. Elk jaar maakten mijn ouders een verre reis. Aan hun kleinkinderen hadden ze beloofd om bij goede schoolresultaten gezamenlijk op reis te gaan. Ze kozen Borneo als bestemming.

De fatale dag

Ik lag te slapen in een hangmat in onze tuin toen rond 5 uur ’s middags mijn dochter de tuin in kwam lopen om te zeggen dat mijn stiefzus me wel 15 keer had geprobeerd te bellen. Ik belde haar terug en hoorde toen over het neergestorte vliegtuig. Nee, er was geen twijfel of onze ouders en haar kinderen in het vliegtuig hadden gezeten. Mijn stiefzus en haar man hadden hen tenslotte eerder die dag zelf naar Schiphol gebracht en uitgezwaaid.

Toen het verschrikkelijke nieuws tot me doordrong, barstte ik in hysterisch huilen uit. Ik probeerde mijn man te bellen, die op zijn werk was, maar het duurde even voordat ik hem kon bereiken. Eigenlijk was ik verdoofd. Diezelfde avond zat iedereen hier. Familie, vrienden, buren. We besloten om thuis te blijven en niet naar Schiphol te gaan, juist om al het nieuws goed te kunnen volgen via de televisie. Toen duidelijk werd dat het niet zomaar een ongeluk was, maar dat het vliegtuig uit de lucht was geschoten, werd ik woedend. Ze zijn gewoon vermoord! Dat is een woede die blijft en ik niet kan uitzetten.

Identificatie

Aanvankelijk hoorden we van de familierechercheurs dat er van mijn ouders waarschijnlijk geen identificatie zou komen. Daar had ik vrede mee. Zolang ze dan daar op de rampplek maar samen waren, dacht ik. In december 2014 kwam dan toch het bericht dat er een stukje bot, van een middenhandsbeentje, was geïdentificeerd van mijn vader. Gelukkig werd niet lang daarna ook mijn (stief)moeder geïdentificeerd.

Uiteindelijk kregen we van beiden een aantal stukjes bot. Een vreemde gewaarwording om die in mijn handen te houden. Mijn vader was bij leven een grote man geweest van wel twee meter lang. Dan te bedenken dat alleen deze kleine botjes daarvan terug waren gekomen. Het heeft me wel geholpen bij de rouwverwerking om ze te zien en vast te houden.

Onze ouders zijn naar hun eigen wens gecremeerd. We hebben ze naar Limburg gebracht. In kleine kistjes. Heel vreemd. Daar hebben we met een klein gezelschap muziek geluisterd en over ze gesproken. Na deze mooie afscheidsceremonie kwam het allermoeilijkste: ik moest mijn ouders opnieuw achterlaten, net nu ik ze terug had. Ik kan dat moment nog steeds voelen.

Lotgenotenbijeenkomsten

Vanaf het begin ben ik betrokkengeweest bij het organiseren van lotgenotenbijeenkomsten voor de nabestaanden van de MH17. Van nature ben ik iemand die graag andere mensen helpt. Ik ben een doener en dit was voor mij een manier om mijn eigen verlies te verwerken. Zo was ik medeverantwoordelijk voor de organisatie van de Nationale Herdenking in 2017, waar het Nationaal Monument werd onthuld: het Herinneringsbos waarin voor elk slachtoffer 1 boom is geplant.

Voor mij staat dit bos als belangrijke herinnering aan alle slachtoffers; ze zijn die dag met z’n allen vertrokken en alles komt weer samen bij dit monument. De bomen en het oog met alle namen van de slachtoffers. Van mijn ouders heb ik een deel van hun as bij ‘hun’ boom neergestrooid. Een ander deel van hun as heb ik laten verwerken in glas dat is geblazen tot een mooie, gekleurde vaas. Mijn ouders hielden van mooi glaswerk. De vaas staat in de vensterbank. Het zonlicht reflecteert die kleuren als een mooie regenboog.

Beelden van bewakingscamera's

Alle MH17-nabestaanden mogen de beelden van de bewakingscamera’s van Schiphol bekijken. In januari dit jaar heb ik daar voor het eerst gebruik van gemaakt. Het eerste fragment waarin ik mijn ouders en hun kleinkinderen zag, maakte me heel verdrietig. Ik zag hen enkel op hun rug, ze liepen de hoek om, de gate in. Wel 10 keer heb ik die beelden opnieuw bekeken in de hoop dat ze zich misschien toch nog zouden omdraaien en ik hun gezichten nog 1 keer kon zien. Het was alsof ik op dat moment pas afscheid nam.

Na het zien van deze beelden, kreeg ik een terugval. Tot dan toe had ik me sterk gehouden. Ik sta bekend als een stoere vrouw met een grote mond. Zeker in mijn werk, ik ben woordvoerder. Nu voelde het voor mij als een zwakte, dat ik 3,5 jaar na hun dood ineens zo verdrietig kon zijn. Ik dacht: hoe kan dit? Zo ben ik niet. Gelukkig ben ik hier ook weer uit gekomen. Enkele weken later heb ik opnieuw beelden bekeken. Dit keer waren het leuke. Ik zag de glimlach op hun gezichten. Mensen die blij met vakantie gingen. Dat deed me echt goed.

Genoeg om voor verder te leven

Ik realiseer me dat het ‘al’ 4 jaar geleden is. Het gemis blijft. Het uitgebreid bellen met mijn vader op dinsdagavond bijvoorbeeld. De gezellige uitjes en gesprekken met mijn (stief)moeder.

Maar ik heb meer dan genoeg om voor verder te leven. Dierbaren die het fijn vinden dat ik er ben zoals mijn man, mijn dochter, familie en vrienden. Mijn baan, mijn vrijwilligerswerk. Ik probeer altijd iets uit de dag te halen. Zo kan ik enorm genieten van een boswandeling met mijn hond. Ik leef bij de dag. Dat was altijd al zo, maar sinds de ramp is dat alleen nog maar sterker geworden.

Ria van der Steen (50) verloor haar ouders, die samen met hun 2 kleinkinderen en 294 anderen in het vliegtuig zaten.

1 Reactie

  1. pim   14.21, 2 augustus 2018

    Dankjewel voor dit verhaal over het gemis na deze tragische ramp. Erg bijzonder dat na twee jaren de positieve herinneringen minder pijn doen. Het is een erg zwaar leven als je continu de gedachte aan een geliefde moet vermijden.

Geef uw reactie

Uw persoonlijke gegevens worden niet gebruikt voor commerciële doeleinden en ook niet doorgegeven aan derde partijen.

Cookie-instellingen